Małe skrzynie, wielkie historie. Edukacyjna podróż od Podkarpacia po Warmię

Grudzień był dla nas miesiącem intensywnych spotkań z najmłodszymi odbiorcami kultury. W ramach finału projektu badawczego odwiedziliśmy Jastkowice, Morąg oraz Stalową Wolę, by wspólnie z dziećmi zastanowić się, gdzie mieszka historia i co można zamknąć w małym pudełku.

Naszą edukacyjną podróż rozpoczęliśmy 8 grudnia w Domu Kultury w Jastkowicach (filia DK w Pysznicy), czyli w samym sercu regionu, którego dotyczyły nasze badania. Kilka dni później, 12 grudnia, gościliśmy w zabytkowych wnętrzach Muzeum Prus Górnych w Morągu (Oddział Muzeum Warmii i Mazur w Olsztynie), by zakończyć cykl 18 grudnia w Spółdzielczym Domu Kultury w Stalowej Woli.

Czym jest skrzynia posagowa? Głównym motywem warsztatów stała się tradycyjna skrzynia posagowa (wianna). Dziś ten mebel rzadko gości w naszych domach, ale dawniej zajmował w wiejskiej izbie miejsce honorowe. To w niej panna młoda wnosiła do nowego domu swój majątek – własnoręcznie haftowane obrusy, pościel, korale czy odświętne stroje. Skrzynia była barwna, malowana w kwiaty, często zamykana na klucz. Była nie tylko meblem, ale też pierwszym domowym sejfem i archiwum, strzegącym najcenniejszych skarbów rodziny.

Podczas zajęć, których autorską koncepcję i scenariusz opracowała edukatorka i artystka dr Agnieszka Basak-Wysota, dzieci miały okazję stać się projektantami własnych, współczesnych skrzyń.

Część warsztatowa została poprzedzona rozmową o naszym projekcie badawczym. Tłumaczyliśmy uczestnikom, czym są domowe archiwa. Pokazywaliśmy, że historia to nie tylko daty w podręczniku, ale także to, co trzymamy w szufladach: stare bilety z wakacji, listy od dziadków, fotografie czy ulubione drobiazgi.

Zadaniem dzieci było wykonanie modelu własnej skrzyni posagowej. Uczestnicy ozdabiali je, inspirując się dawnymi wzorami ludowymi, ale filtrując je przez własną, dziecięcą wyobraźnię. Powstały prace niezwykłe – małe kapsuły czasu, w których (jak obiecali młodzi twórcy) będą przechowywane ich osobiste skarby i pamiątki.

Dziękujemy wszystkim instytucjom partnerskim za gościnę i pomoc w organizacji warsztatów. Cieszymy się, że mogliśmy zasiać ziarno ciekawości o tradycji w kolejnym pokoleniu.

Warsztaty zrealizowane w ramach zadania Pobłogosław Boże ten Dom i Mieszkańców wraz...Był sobie dom i byli mieszkańcy.

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzącego z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.